Το τραγικό αδιέξοδο της διαχείρισης των αδέσποτων ζώων

Ένα πραγματικό περιστατικό αποτέλεσε την αφορμή για αυτό το σημείωμα και το γεγονός αποτυπώνει την τραγικότητα και το αδιέξοδο του περί ου ο λόγος προβλήματος της πόλης μας: της διαχείρισης των αδέσποτων σκύλων.

Οικείο πρόσωπο δέχτηκε επίθεση στην πλατεία Ομήρου από αγέλη ζώων και ευτυχώς τη γλίτωσε με... ένα σχισμένο παντελόνι, μερικές γρατσουνιές και την ψυχική οδύνη ασφαλώς...

Με ρώτησε λοιπόν: "τι να κάνω, σε ποιον να απευθυνθώ, που να καταγγείλω το περιστατικό;". "Τίποτα, σε κανέναν, πουθενά" η απάντησή μου, γιατί όπως του εξήγησα, ήταν ένα από τα πολλά περιστατικά που συμβαίνουν καθημερινά στους δρόμους των Ιωαννίνων και τα οποία δε μπορούν να εκλείψουν, με τις προσφερόμενες σήμερα "λύσεις". 
Η δημοτική αρχή θα πληρώσει το πολιτικό κόστος, οι εμπλεκόμενοι αιρετοί του Δήμου θα εμφανίζονται στη Δικαιοσύνη κάθε τόσο, με την κατηγορία της "πρόκλησης σωματικής βλάβης" από μηνύσεις συμπολιτών που δέχτηκαν επιθέσεις ζώων, γιατί σκυλιά θα συνεχίσουν να εμβολιάζονται, να στειρώνονται και μετά από λίγο να απελευθερώνονται στο φυσικό τους περιβάλλον: εκεί από όπου συνελέγησαν για να διαχειριστούν στο Καταφύγιο Αδέσποτων Ζώων Ιωαννίνων (ΚΑΖΙ). Αυτό προβλέπει ο νόμος και ο νόμος σε ό,τι αφορά το Δήμο Ιωαννιτών εφαρμόζεται. Δεν εφαρμόζεται από την Αστυνομία και μια σειρά από άλλους φορείς που είναι επιφορτισμένοι με την τήρηση του πλαισίου των δεσποζόμενων ζώων. Αυτά είναι η εν δυνάμει δεξαμενή που θα γεμίσει τους δρόμους της πόλης αδέσποτα, όταν οι πρώην ιδιοκτήτες τους δεν τα τσιπάρουν και κάποια στιγμή που θα τα βαρεθούν, θα τα αφήσουν στο δρόμο. Μοναδική ευθύνη της δημοτικής αρχής που έχει κάνει πολλά για το συγκεκριμένο θέμα, αλλά δυστυχώς χωρίς ορατό αποτέλεσμα, είναι ίσως, ότι δεν πίεσε εδώ και τρία χρόνια περισσότερο, με τις λιγοστές της δυνάμεις, στην κατεύθυνση αλλαγής του νομοθετικού πλαισίου αλλά υπερέβαλε για την προβλεπόμενη λειτουργία του Καταφυγίου.
Κι εδώ ακριβώς, βρισκόμαστε σήμερα: στην ανάγκη αλλαγής του νόμου που ισχύει από το 2014 και αποδεικνύεται εντελώς αναποτελεσματικός ως προς την ορθή διαχείριση των αδέσποτων ζώων. Το πρόβλημα γιγαντώθηκε στα χρόνια της κρίσης, όταν πολλοί αγόρασαν ένα ζώο και στην πορεία διαπίστωσαν πως δε μπορούν να το συντηρούν.
 
Οι προτάσεις του Δήμου Ιωαννιτών
Ο αναπ. Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Γ. Τσιρώνης αντιλήφθηκε το πρόβλημα και ξεκίνησε εδώ και λίγους μήνες, το δημόσιο διάλογο για την αλλαγή του θεσμικού πλαισίου. Ο διάλογος αναμένεται να ολοκληρωθεί ως το Μάρτιο. Ο Δήμος Ιωαννιτών, πλειοψηφία και αντιπολίτευση, κατάρτισαν ένα κείμενο 15 προτάσεων για τα σημεία που πρέπει να αλλάξει ο νόμος για τα αδέσποτα και ο εντεταλμένος δημοτικός σύμβουλος Μπάμπης Μπρέχας δήλωσε στη ΒΗΜΑ τηλεόραση το βράδυ της Πέμπτης, πως αν ο νόμος δεν αλλάξει, ο ίδιος θα παραιτηθεί από αρμόδιος για το ΚΑΖΙ, για να καταδείξει το υπαρκτό αδιέξοδο.
Από τα 15 σημεία, ξεχωρίζω τη δέσμη των προτάσεων για την πιστή τήρηση των διατάξεων που αφορούν τα δεσποζόμενα ζώα και την επίβλεψη τήρησης του νόμου από τους αρμόδιους φορείς. Δε μπορεί η Αστυνομία να κωφεύει και να μην παραλαμβάνει τα σκάνερ που της χορηγεί ο Δήμος, ώστε να κάνει ελέγχους ως προς το αν τα οικόσιτα ζώα είναι τσιπαρισμένα, όπως προβλέπεται... Προφανώς και την Αστυνομία δεν θα τη συλλάβει κανείς αλλά έχει ευθύνες στο συγκεκριμένο θέμα.
Η δεύτερη δέσμη προτάσεων αφορά τις δομές διαχείρισης των αδέσποτων ζώων. Ο Δήμος προτείνει τα εξής:
α) (πρόταση 4) "χρηματοδότηση των Δήμων για τη δημιουργία καταφυγίων πιο φθηνών προδιαγραφών". Οι... λουξ εγκαταστάσεις που προβλέπει ο νόμος του 2014 για την προσωρινή φιλοξενία των ζώων, τύπου ΚΑΖΙ το οποίο κατασκευάστηκε με περίπου 600.000 ευρώ πριν από λίγα χρόνια, δε μπορεί να είναι ο κανόνας για την πραγματικότητα Δήμων με ετήσιο τεχνικό πρόγραμμα έργων 350.000 ευρώ.
β) (πρόταση 13) "δημιουργία περιφραγμένης περιοχής, τουλάχιστον 15 στρεμμάτων όπου θα είναι χωρισμένη σε τρία κομμάτια και θα παραμένουν εκεί χωριστά τα αρσενικά, θηλυκά και κουτάβια και δεν θα γίνονται επανεντάξεις από εκεί παρά μόνο υιοθεσίες. Στους χώρους αυτούς ο Δήμος θα φροντίζει για τροφή, νερό και χώρο που θα προφυλάσσονται από το κρύο, βροχή, ζέστη. Μεγάλα σπιτάκια που θα ζουν όλα μαζί... Καμία σχέση με την υπάρχουσα νομοθεσία που προβλέπει κελιά 4Χ2 μέτρα για μόνο ένα σκύλο... Η πρόταση μπορεί να υλοποιηθεί ως μεταβατικό στάδιο, μέχρι να φανεί αισθητή μείωση των αδέσποτων...".
Η λογική επομένως του Δήμου Ιωαννιτών να αλλάξει το μοντέλο διαχείρισης των αδέσποτων, με κατάργηση των επανεντάξεων και φύλαξη των ζώων, σε μεγάλους χώρους, ευθύνης των Δήμων. Οι χώροι αυτοί μπορεί εύκολα να βρεθούν και δεν θα απαιτούν πολλά χρήματα για τη διαμόρφωσή τους. Ο Δήμος Ιωαννιτών είναι έτοιμος, αν αλλάξει ο νόμος και επιτραπεί η υλοποίηση της συγκεκριμένης πρότασης, να δημιουργήσει τέτοιο χώρο, στην παλιά χωματερή της Δουρούτης. Αν το κάνει αύριο, απλά θα είναι παράνομο, γιατί δεν προβλέπεται. 
Στο σημείο που βρισκόμαστε - και το πρόβλημα των αδέσποτων δεν είναι Γιαννιώτικο - το δίλημμα είναι σαφές: είτε μαθαίνουμε να ζούμε με δεκάδες επιθέσεις ζώων σε πολίτες καθημερινά, είτε αποφασίζουμε να θυσιάσουμε λίγο από την ευζωία αυτών των αθώων ψυχών, προκειμένου να λιγοστέψουν οι κίνδυνοι ατυχημάτων - τραυματισμός από επίθεση ζώου ή από τροχαίο - στα αστικά κέντρα. 
Την τελική απόφαση καλείται να πάρει το κεντρικό κράτος. Ζητείται λογική στο επίπεδο της μέσης λύσης, γιατί ακραίες φωνές υπάρχουν και στη μία και στην άλλη πλευρά.